मनरेगामध्ये आता थांबणार हेराफेरी, कामगारांसाठी नियमात होणार पारदर्शकता भारी, हातमिळवणी थांबणार, मंत्रालय बनवत आहे एसओपी.

 मनरेगामध्ये आता थांबणार हेराफेरी, कामगारांसाठी  नियमात होणार पारदर्शकता भारी, हातमिळवणी थांबणार, मंत्रालय बनवत आहे एसओपी.

विषेश वृत :- मनरेगामध्ये पारदर्शकता आणण्याच्या उद्देशाने कामगारांच्या हजेरी पद्धतीत मोठा बदल होणार आहे. केंद्रीय ग्रामीण विकास मंत्रालयाने मंजूर केलेली 'फेसद्वारे हजेरी' ही प्रणाली लवकरच सुरू होणार आहे. मंत्रालयातील सूत्रांनी सांगितले की, महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी कायद्यांतर्गत (मनरेगा) सुरू असलेल्या कामात पंचायत स्तरावर अनेक प्रकारची हेराफेरी होत असल्याचे समोर येत आहे. जसे की कोणतेही काम न करता हजेरी मार्क करून पंचायत लोकांच्या संगनमताने पैसे मिळवणे, जुने काम नवीन काम म्हणून दाखवणे, मजुरांचे जुने फोटो ॲपवर अपलोड करणे इ.ही सर्व फसवणूक थांबवून मनरेगा शक्य तितकी पारदर्शक करण्याच्या उद्देशाने मंत्रालयाने कामगारांच्या हजेरी व्यवस्थेत आमूलाग्र बदल करण्याचा विचार केला. याअंतर्गत लवकरच मोबाईल ॲपद्वारे कामगारांची हजेरी त्यांच्या चेहऱ्यावरून नोंदवली जाणार आहे.

त्यासाठी देशाच्या अनेक भागात चालवलेले 'पायलट प्रोजेक्ट' यशस्वी झाल्याचे सूत्रांनी सांगितले. एवढेच नाही तर स्थानिक पातळीवर मोबाईल ॲप वापरणाऱ्या स्वयंसेवकांचे प्रशिक्षणही पूर्ण झाले आहे. सूत्रांनी सांगितले की, मंत्रालय यासाठी स्टँडर्ड ऑपरेटिंग प्रोसिजर म्हणजेच SOP तयार करत आहे आणि ते अंतिम टप्प्यात आहे.एसओपी तयार होताच तो राज्यांशी शेअर केला जाईल आणि त्यानंतर देशभरात 'फेशियल हजेरी' लावण्याचे काम सुरू होईल. हे स्वागतार्ह पाऊल असलेतरी तंत्रज्ञानावर पूर्णपणे अवलंबून राहू शकत नाही.या तंत्रज्ञानाबरोबरच मानवी हस्तक्षेप आणि शक्तींचे विकेंद्रीकरणही आवश्यक आहे. ग्रामपंचायतींचे अधिकार बहाल करणेही आवश्यक असल्याचे ते म्हणाले. मनरेगा अंतर्गत ग्रामपंचायतीचे बळकटीकरण करण्यात येणार होते मात्र या कामात कामगार अडथळे आणत आहेत.